Categorie archief: Blog

Uit de krant 5-1-2019

newspaper article on PapierLab

5-1-2019

geschreven door Chantal Lindsen voor het AD

Marieke de Hoop heeft een missie: de wereld laten zien dat je papier ook kunt maken van onder andere aubergines en aspergeschillen. Dit doet de Rotterdamse duurzaamheidsstrijder in haar papierlab in De Kroon. 

De wijze waarop Marieke papier maakt, leer je niet zomaar. Daar gaat 35 jaar kennis en kunde aan vooraf. Haar liefde voor papier ontvouwt zich letterlijk tijdens het maken van origami kraanvogels voor Hiroshima. Marieke blikt terug: ,,In de jaren 80 liep ik mee met vredesmarsen. Ik was heel erg bezig met wat er in de wereld gebeurde.’’

De liefde voor deze eeuwenoude vouwkunst groeit uit tot een eigen papierfabriek waar ze handgeschept papier maakt. ,,Het spelen met water vond ik fantastisch,’’ blikt Marieke terug terwijl ze zich warmt aan een kop thee. Het is december en een tikkeltje fris in haar papierlab dat ze onlangs is begonnen in verzamelgebouw De Kroon. In haar lab omringt ze zich met stapels papier. Grotendeels door haar zelf gemaakt, anderzijds door cursisten.

Volgens Marieke komt het beste papier uit Japan. Het land waar ze tot twee keer toe naartoe vloog om er met haar origami kunsten straattheater te maken, maar ook om er alle schrijvers te spreken van de boeken die ze las over origami. ,,Ik stond in het Shinyuku park (Tokyo red.) te spelen voor jongeren met hanenkammen. Het straattheater was mijn bedankje aan de Japanners voor de kunst van origami. Later kwam ik erachter dat de oorsprong van origami in China ligt.’’ Met een grote glimlach: ,,Daar moet ik nog steeds een keer heen.’’

Met haar origami straattheater reist ze jarenlang de hele wereld over. ,,Ik werd verliefd op mijn geluidstechnicus. Met Colin heb ik kinderen gekregen.’’ Omdat hij in Rotterdam woont, verhuist Marieke van Veghel naar de Maasstad waar ze het papier even laat voor wat het is en aan de slag gaat als coördinator van de eerste stadse natuurspeeltuin van het land. Wanneer dit werk stopt, strijkt ze uitgeblust neer in haar volkstuin. ,,Ik had ondertussen ook een tweeling gekregen en nou ja, het was gewoon een heftige tijd. Ik was op.’’

Wat ze dan nog niet kan bevroeden, is dat juist hier in de tuin het zaadje wordt gepland voor het papierlab waar ze de wereld toont wat je met food waste kunt doen. Marieke pakt er een boek bij dat ze behoedzaam uit een lap stof haalt. De bladzijden zijn gevuld met zelfgemaakte stukjes papier. ,,Ik zat daar in de tuin en ineens kwam het in me op om van alles wat ik om me heen zag papier te maken. Ik gooide alles door m’n blender; prei, bamboe en bladeren. Ik heb echt de hele volkstuin gebruikt.’’

In de volkstuin valt alles op z’n plek. De drang om zich in te zetten voor een duurzamere levensstijl. Haar enorme bak aan kennis op het gebied van papier maken. En haar liefde voor de natuur. Het boek waar ze trots doorheen bladert, is haar levenswerk. ,,Kijk dit lijkt toch net Papyrus? Maar het is papier van aspergeschillen laag op laag gelegd

Papier van aspergeschillen blijkt een schot in de roos voor het overschot aan aspergeschillen waar boeren mee kampen in ons land. ,,Er zit veel cellulose in de schil. Varkens eten het niet, omdat ze het niet kunnen verteren. Voor boeren is het afval waar ze niks mee kunnen.’’ Marieke pakt er een rol papier bij. ,,Gemaakt van 65 procent asperges vermengt met de celstof van hout,’’ vertelt ze terwijl ze trots over de papierrol wrijft.

Met haar papiertechniek biedt ze niet alleen een oplossing voor food waste, maar ook een oplossing voor de groeiende vraag naar papier. ,,We willen van plastic af en verpakken steeds meer in papier.’’ En daar hoeven dus niet perse bomen voor te worden gekapt. Marieke pakt er een nieuwjaarskaart bij. De papieren kaart is gemaakt van de vezels uit spijkerbroeken, touwresten, oud papier en groente afval uit de kantine. Allemaal afkomstig uit verzamelgebouw De Kroon. De tekst ‘Maak je hard voor zacht’ is afkomstig van woordkunstenaar Mwah die ook sinds kort huisvest in De Kroon.

Marieke vertelt stralend: ,,Met alle makers hier kunnen we zoveel gave dingen voor elkaar krijgen. Zo gaat mijn buurman, Isaac Monté, ontwerper, van mijn papier van asperge lampenkappen maken. In het nieuwe jaar ga ik weer cursussen geven over handgeschept papier. Ik heb nog zo’n 10 jaar de tijd om mijn kennis over te dragen aan de nieuwe generatie. Daarna zit mijn werk erop,’’ sluit ze met een glimlach af.

Wie: Marieke de Hoop (58)

Wat: Papierlab Rotterdam

Waar: De Kroon, Schiemond 20-22 te Rotterdam

www.papiermakerijdehoop.nl

Vouwen met aspergepapier

origami theater

origamitheater

Origamitheater
1988 tot 2018
van Tokyo tot Rotterdam

Het is feest dit jaar. 16 juli 1988 vertrok het vliegtuig naar Tokyo.
In de handbagage paste precies, maar dan ook heel precies het origamitheater.
Speciaal ontworpen door Jeroen Hilhorst, om mij te kunnen laten communiceren met alle Japanners via origami. In het theater vouwen mijn handen op het ritme van de muziek origami voor het publiek. De reis was een studie en werk reis in één. Studie rond origami stond nr. 1. En het Japanse papier maken op 2. Dat was 30 jaar geleden. Nu is dat omgekeerd. Mijn studie gaat nu over papier maken.

Dit jaar zal ik voor het origamitheater verschillende feestelijke soorten papier maken. Afgelopen week is het aspergepapier geschept. Dun, transparant met 2 natuurlijke kleuren. De vellen zijn voor een ander feestelijk evenement: de Origami Sociëteit Nederland bestaat 35 jaar. Het aspergepapier zal de feestvierders aanzetten tot veel asperges eten dit jaar. Na het koken van de aspergesoep zijn de schillen klaar om verpulpd en tot papier geschept te worden. 13-15 april is het groot Feest op de Veluwe in Mennorode.

English translation under the photo’s.

aspergepapier voor origami

aspergepapier rolletjes

aspergepapier voor origami

Aspergepapier voor de jarige OSN

aspergepapier voor origami

asperge papier met aders

Asparaguspaper for folding

Origamitheater
1988 tot 2018
From Tokyo to Rotterdam (NL)

We will party this year. July 16, 1988 I took the the flight to Tokyo.

My handbagage was the origamitheatre. Designer, Jeroen Hilhorst, knew the best way to create this theatre for travellling and performing my way of sharing the joy of the Japanses Art of Paperfolding. It was the best way to be able to communicate with all Japanese people. In the theatre my hands fold origami on the rhytm of the music that is played along. The travel was for my study of origami and the japanese way of papermaking. That was 30 years ago.

This year I will make a lot of festive paper for the origamitheatre. Last week I made the asparagus paper especially for folding. It is thin, transparant, in 2 natural colours. It is a present for the dutch origami society that has a 35 year anniversary celebration. I am sure that the participants will eat more asparagus this year than before, as the skin is the secret of the strength of this wonderful paper.

Natuurlijk papieren Schalen voor Dakpark

In Rotterdam-West is 4 jaar geleden het 1.200 meter lange Dakpark opgeleverd. Buurtbewoners in Delfshaven mogen een deel invullen op dit park en dat doen ze met veel enthousiasme. 14 april is de opening van het nieuwe seizoen met een buurtontbijt.

Speciaal voor het buurtontbijt hebben wij van de papiermakerij een workshop uitgevoerd in maart en april voor Couleur Locale Delfshaven. 8 deelnemers hebben in 3 lessen 12 schalen gemaakt voor deze ontbijttafel. Hufterproof hoeven ze nog net niet te zijn, maar wel functioneel en toch aantrekkelijk en natuurlijk…: circulair. Na jaren gebruik zouden ze op de compost kunnen.

Les 1: er zijn 3 technieken van schalen maken waaruit we kiezen welke voor ons het meest geschikt is om waterbestendige schalen te maken voor gebruik buiten. We maken een proefschaaltje met de papiermaché methode.

gedroogde schaal=hoed

Les 2: We hebben gekozen voor een karton ontwerp. Het karton maken we van pulp van reststromen uit de stad en plantenafval van het Dakpark. We gieten pulp in een bollenpelraam. Iedereen doet dat naar eigen smaak, bovenop kunnen we de mooie bladskeletten en bloemen, bladeren leggen als decoratie.

Het duurt een week om het karton the drogen.

 

cardboard making by hand

katpoes houdt oogje in het zeil

les 3: Het ontwerp van de schalen van karton komt uit Denemarken En lille film om papfabrikken. Carla (collega van stichting van Broek tot Boek) bracht ze als trofee van haar vakantie 2 jaar geleden naar de papiermakerij. We hebben er een circulaire variant van gemaakt. Karton van reststromen, rubber elastieken van lekke fietsbanden en stokjes van gebruikte Chinese eetstokjes.
Veel plezier bij het ontbijt op het Dakpark op 14 april.

papieren schalen voor buurtontbijt dakpark

handgemaakt karton voor Dakpark schalen

Vervolg: We gaan ze in Rotterdam in allerlei varianten maken. Je kunt aanschuiven bij workshops of er zelf één organiseren. We komen graag langs.

English:

Natural paper bowl for Dakpark, Rotterdam.

A 1.200 metre long Rooftoppark has been completed 4 years ago in Rotterdam-West (NL) and this year they will start the opening of the season with a breakfast for all inhabitants. The papermakery is asked to prepare special paper bowls for the tables. So 8 participants and 3 lessons later we have made them 12 natural paper bowls. Circulair. The paperslurry made from waste streams from the city, the elastic bands from old (flat) bicycle tyres and the little sticks from chopsticks. After years of use, the paperboard can be put in the compostbin.

Lesson 1: We looked at 3 methods of making the bowls. Using the papier-maché technique for a small bowl to have a first try. The bowls will be used outside mostly. As we have quite often damp weather in Rotterdam (close by the sea) they need to be water resistent. We call it: weatherproof.

Lesson 2: We choose to make the bowls from handmade paperboard. So, all slurry we could make is poured on our big screen (from the bulb industry). Each participant makes his/her own board. In the end the leafs, flowers and other decorations from the Dakpark is put on the surface. It takes a week to dry.

Lesson 3: The design of these bowls comes from Denmark. En lille film om papfabrikken:  Carla (my collegue from stichting van broek tot Boek) made it trophee on her holiday in Denmark and gave it to the papermakery, 2 years ago. We made the design completely circulair and created 12 variations.

Photo album on Papierlab

natural paper bowl

natuurlijk papier schalen

natuurlijk papier schaal

natuurlijk papier schaal

 

 

 

 

Onions and namecards

 

“Kunt u 320 naamkaarten maken die we na de conferentie direct kunnen composteren?” “Papier kun je altijd composteren, wanneer er geen drukinkt op zit!” was mijn reactie. Maar wie gaat er nu zijn zelfgeschepte naamkaart na de conferentie composteren?  De kaarten zijn gemaakt tijdens de SLOW papier maken workshop door de deelnemers. De pulp komt van grondstoffen uit de buurt. De basispulp is katoen en hennep, uit de touwfabriek in Krimpen a/d IJssel, de uienschillen uit de keuken van Marianne en de flora van het Geversduin (Castricum). Daar hebben we bijzondere pulpfabriekjes lopen. De vezels in de pulp zijn gras, kruiden uit het duin, schors van de struiken, kortom alles wat de boswachter ons heeft verboden om te plukken uit het duin. Bullshit papier is het eigenlijk geworden, maar wij noemen het Uienpapier, omdat de ui de eigenlijke kleur en het artistieke gedeelte bepaald van het papier. Wanneer je deelnemer bent  aan deze conferentie Climate KIC wens ik je heel veel plezier. Wat er overblijft is een naamkaart vol herinneringen en verhalen over klimaatneutraliteit,  circulaire economie op  handgeschept papier. Hoe rond zullen we dit verhaal gaan breien? De naamkaart is inmiddels een Collectors Item geworden. Het zijn stuk voor stuk Unica.
En ja, wanneer je deze kaart wilt composteren dan kan dat. De wormen houden van dit papier en deze inkt. Dan is dat cirkeltje ook rond.

papier van ui

Onion paper

“Can you make 320 namecards for our Conference on Climate Change, that we can compost the very next day?” “Sure, but we compost paper already when there’s not too much printing ink on it”, I mentioned. But who would want to compost his Name Card when it is made by hand by the organizers? We made the cards during the SLOW paper making workshop with the participants. The pulp comes from waste material from a rope factory close to Rotterdam, the onion comes out of the kitchen of Marianne and the fibre part of the flora from Geversduin (the area of dunes in North-Holland). We have some special pulp factories walking there. They eat everything the ranger forbids us to pluck. What you have in your hand is really bullshit paper, but we call it Onion Paper as the onion skin gives the reddish color to the paper and the artistical look. When you are a participant of the Climate KIC I wish you a very informative and inspiring conference. What will be left is a name card with a story about sustainabilty and circulair economy on handmade paper. How big shall we make our circle? Your name card is a Collectors Item already, as they are piece for piece unique.
And yes, if you want to compost the card…… have a go, the worms like this paper and ink. So that circle is closed then.

handmadepaper with onion

sustainable name cards

 

 

Blue City | here we come

fibres for paper

papiervezels

16 december gaan de deuren van Blue City open voor de eerste workshop in samenwerking met papiermakerij de Hoop. We richten ons op de reststromen van de omgeving en gebruiken de know-how van de pulp technieken van plantaardige vezels om pulp te maken voor de papierproductie en het ontwikkelen van nieuwe materialen. Binnen het concept van Blue City zoeken we samenwerking met partners die gezamenlijk op zoek zijn naar antwoorden op onze problemen met het afval dat we nu nog produceren. Het ambachtelijke papiermaken heeft hergebruik altijd als uitgangspunt genomen. Papiermakerij de Hoop is sinds 1983 in kringetjes aan het lopen, nu komen we aan bij Blue City en kunnen een werkelijk bijdrage leveren aan  het gedachtengoed dat nu de Blauwe Economie heet. In 1983 noemden we dat de MeMo beweging (Mens en Milieuvriendelijk Ondernemen). Wij hopen dat we met meer mensen in de kring gaan lopen, inzien dat de circulair economie een stap naar de oplossing is van ons afval probleem en nog veel meer. Over kringen gesproken de Doughnut is toch ook een kringetje?

Blue City citeert Albert Einstein:

Look deep into nature, and then you will understand everything better.

Over Blue City Lab: BlueCity Lab invites nature back at our table, to tackle local and global issues like climate change, waste, growing world population and increasing scarcity of resources around the world. BlueCity Lab is a part of the BlueCity Network, an ecosystem of entrepreneurs who connect their business plans, products and waste streams together. BlueCity believes that the challenge requires us to enter a new relationship with nature, which in fact has already designed everything for us. The linear economy shifts to a circular economy in which bio-design has found its way.

Wij hebben er zin in.